Gelir ve giderlerinizi girin; kategorilere ayrılmış, uygulanabilir bir aylık bütçe planı çıksın.
Ev Bütçesi, hane gelir ve giderlerini düzenleyen aylık bütçe planı kuran URİKEM aracıdır. Sabit giderleri, değişken harcamaları ve dönemsel ödemeleri ayırır; her kategoriye ne kadar pay düştüğünü gösterir ve birikim için gerçekçi bir oran önerir. Ayın hangi haftasında hangi ödemenin yapılacağını takvime bağlar. Yatırım, kredi veya finansal ürün tavsiyesi vermez; bu konularda uzman görüşü alınmasını hatırlatır. Aylık 150 TL + KDV'lik Mini paket dahil tüm paketlerde açıktır.
Çoğu hanede para nereye gittiği bilinmez. Gelir bellidir, kira ve faturalar bellidir, ama ay sonunda kalması beklenen tutar kalmaz. Aradaki fark genellikle küçük ve sık tekrar eden harcamalarda kaybolur ve hiçbir yerde görünmez.
Ev Bütçesi bu farkı görünür kılar. Giderler üç gruba ayrılır: sabit (kira, aidat, taksitler), değişken (market, ulaşım, dışarıda yemek) ve dönemsel (sigorta, vergi, okul, bayram). Üçüncü grup en çok atlanan ve bütçeyi en çok bozan gruptur; yılda bir gelen bir ödeme aylık plana yayılmadığında o ay bütçe çöker.
Plan ayrıca uygulanabilir olmalıdır. Gerçekçi olmayan bir bütçe iki hafta içinde terk edilir. Bu yüzden mevcut harcama alışkanlığından çok uzaklaşmayan, kademeli hedefler konur ve birikim payı gelirin gerçekten izin verdiği oranda belirlenir.
Aşağıda gerçek bir kullanımdan üretilmiş örnek bir sonuç var. Soldaki forma girilenler, sağdaki aracın ürettiği çıktı.
SABİT GİDERLER — Kira 22.000 + aidat 2.500 + kredi taksiti 7.400 = 31.900 TL. Gelirin %41'i. Bu oran barınma ağırlıklı bir bütçe için yüksek sayılmaz ama kredi taksitiyle birlikte esnekliği azaltıyor; bu kalemlerin hiçbiri ay içinde kısılamaz.
DEĞİŞKEN GİDERLER — Market 18.000 + faturalar 6.500 + ulaşım 5.000 = 29.500 TL. Gelirin %38'i. Sabit ve değişken toplamı 61.400 TL; geriye 16.600 TL kalıyor. Ancak bu tutarın tamamı birikim değil, çünkü dönemsel giderler henüz hesaba girmedi.
DÖNEMSEL GİDERLER — Bunlar bütçeyi en çok bozan kalemler ve genellikle plana hiç girmiyor: konut ve araç sigortası, okul kayıt ve kırtasiye, yıllık üyelikler, bayram harcamaları, yıllık bakım ve tamir işleri. Yıllık toplamı 60.000 TL varsayıldığında aylık karşılığı 5.000 TL. Bu tutar her ay ayrı bir hesapta biriktirilmeli; aksi hâlde ödeme geldiğinde o ayın bütçesi çöküyor ve genellikle kredi kartına yükleniyor.
KALAN VE BİRİKİM — 16.600 − 5.000 = 11.600 TL. Bunun 6.000 TL'si kişisel harcamalar, çocuk aktiviteleri ve sosyal hayat için ayrıldığında birikim payı 5.600 TL oluyor; gelirin yaklaşık %7'si. Hedef %15 ise iki yol var: market giderini incelemek (18.000 TL bu hane için gözden geçirilmeye açık bir kalem) veya kredi taksiti bittiğinde o tutarı doğrudan birikime yönlendirmek. İkincisi çoğu hanede en kolay uygulanan yöntem; harcama alışkanlığı zaten o tutar olmadan kurulmuş oluyor.
Bütçe kurarken atlanmaması gerekenler
Bu araç genel bütçe düzenlemesine yardımcı olur; yatırım, kredi, borç yapılandırma veya finansal ürün tavsiyesi vermez. Kişiye özel finansal kararlar için yetkili bir mali danışmana başvurun. Borç ödemede zorlanıyorsanız ilgili kurumla iletişime geçmek ve resmi yapılandırma seçeneklerini değerlendirmek gerekir.
Yaygın olarak yüzde 10–20 telaffuz edilir ama bu oran hanenin sabit gider yüküne göre çok değişir. Barınma gideri gelirin yarısını aşan bir hanede yüzde 20 birikim gerçekçi değildir. Önemli olan oranın yüksek olması değil, düzenli olması; küçük ama kesintisiz bir birikim, aylarca yapılıp sonra bozulan büyük bir birikimden daha etkilidir.
Yıllık toplamı hesaplayıp on ikiye bölmek ve o tutarı her ay ayrı bir hesapta biriktirmek en pratik yöntemdir. Sigorta, okul, vergi ve bakım gibi kalemler tahmin edilebilir olduğu için bu yöntem işe yarar. Ödeme geldiğinde para hazır olur ve o ayın bütçesi bozulmaz.
Önce nerede saptığına bakmak gerekir. Genellikle sorun bütçenin baştan gerçekçi olmamasıdır: mevcut harcama alışkanlığından çok uzak hedefler konduğunda plan iki hafta içinde terk edilir. Bir ay boyunca harcamaları hiç müdahale etmeden kaydetmek ve bütçeyi o gerçek verinin üzerine kurmak çok daha sürdürülebilir sonuç verir.
Ortak giderler için ayrı bir hesap veya ortak kasa kurmak en az tartışma çıkaran yöntemdir. Herkes ay başında belirlenen tutarı yatırır, ortak harcamalar oradan yapılır. Eşit bölüşüm mü gelire orantılı bölüşüm mü olacağı baştan konuşulmalı ve yazılı hâle getirilmelidir; bu konuşmayı ertelemek en sık yaşanan sorunun kaynağıdır.
En etkili yöntem, sürdürebildiğiniz yöntemdir. Karmaşık bir tablo kurup üç hafta sonra bırakmaktansa, telefondaki basit bir not veya bankanın kendi kategori raporunu kullanmak daha iyi sonuç verir. Amaç kuruşu kuruşuna kayıt değil, hangi kategorinin beklenenden büyük olduğunu görmektir.
Ev Bütçesi, URİKEM'in Ev & Yaşam setindeki 20 araçtan biri. Aynı işi kolaylaştıran komşuları:
Aboneliğinizi açalım, 500 aracın tamamı ilk günden açık — bu araç da dahil.