"Sakin ol" demek işe yaramıyor. O anda ne söyleyeceğinizi, sonrasında ne konuşacağınızı ve neyi yapmayacağınızı yazılı olarak alın.
Ebeveyn Danışmanı, çocuklarda sık görülen öfke nöbeti, inatlaşma, kardeş kıskançlığı ve söz dinlememe gibi durumlarda ebeveyne somut bir yaklaşım önerisi hazırlayan URİKEM aracıdır. Olayı kendi cümlelerinizle anlattığınızda, davranışın öncesinde neyin tetikleyici olabileceğini, o anda hangi cümlelerin işe yarayıp hangilerinin durumu büyüttüğünü ve sakinleştikten sonra nasıl konuşulacağını ayrı ayrı yazar. Psikolojik değerlendirme veya tanı yapmaz; gerektiğinde uzmana yönlendirir. Aylık 150 TL + KDV'lik Mini paket dahil tüm paketlerde açıktır.
Ebeveynlik tavsiyelerinin çoğu ilke düzeyinde kalır: sınır koyun, tutarlı olun, duygusunu adlandırın. Doğrudur ama markette yere yatmış çığlık atan bir çocuğun karşısında bu cümlelerin hiçbiri elinize bir şey vermez. Eksik olan ilke değil, o an söylenecek cümledir.
Ebeveyn Danışmanı olayı üç zamana böler. Öncesi: bu davranış hangi durumlarda çıkıyor, hangi koşullar zemin hazırlıyor. Anı: ne söylenecek, ne söylenmeyecek, nerede durulacak. Sonrası: sakinleşince hangi konuşma yapılacak, aynı durum tekrar ettiğinde ne değişecek. Her bölümde örnek cümleler verilir.
Araç ayrıca ebeveynin kendi tepkisini de hesaba katar. Bağırdıysanız, tehdit ettiyseniz ya da pes edip verdiyseniz bunu yazmanız istenir; öneri bunun üzerine kurulur. Onarım konuşmasının nasıl yapılacağı da çıktının parçasıdır, çünkü hata yapmamak değil hatayı onarmak gerçekçi olandır.
Aşağıda gerçek bir kullanımdan üretilmiş örnek bir sonuç var. Soldaki forma girilenler, sağdaki aracın ürettiği çıktı.
ÖNCESİ — Saat belirleyici görünüyor. 18.40, kreş çıkışı ve yemek öncesi; yorgunluk ve açlığın üst üste bindiği bir aralık. Bu saatte öz düzenleme kapasitesi bir yetişkinde bile düşer, dört yaşında iyice düşer. Alışverişi mümkünse hafta sonu sabaha ya da yemek sonrasına almak, aynı olayı büyük ölçüde ortadan kaldırabilir. Alışverişe girmeden önce arabanın içinde 20 saniyelik bir ön anlaşma da işe yarar: "Bugün sadece listedekiler var. Oyuncak yok. Anlaştık mı?"
O AN — Nöbet başladığında pazarlık penceresi kapanmıştır; çocuk o anda mantıkla konuşulabilir durumda değildir. Yapılacak şey kısa cümlelerle sınırı tekrar etmek ve fiziksel olarak yanında kalmaktır. Kalabalık sizi hızlandırmasın; mümkünse çocuğu kucaklayıp kasa dışına, daha sakin bir noktaya götürün ve orada bekleyin. Bekleme süresi 3–5 dakikayı bulabilir, bu normaldir.
SONRASI — Sakinleştikten sonra, en fazla birkaç dakika içinde kısa bir konuşma yapın. Amaç ceza değil, olanın adının konması. Ayrıca kendi tepkinizi onarmak da bu konuşmanın parçası: "Ben de sesimi yükselttim, bu doğru değildi" demek çocuğun öğrendiği en değerli şeylerden biridir.
Cümleler
Bu araç psikolojik değerlendirme yapmaz, tanı koymaz ve terapinin yerini tutmaz. Öfke nöbetleri çok sık ve çok uzun sürüyorsa, kendine veya başkasına zarar verme eşlik ediyorsa, 5 yaşından sonra şiddetini korumuşsa ya da uyku, konuşma, sosyal ilişki gibi alanlarda başka kaygılarınız da varsa çocuk hekimine ya da çocuk psikoloğuna başvurun.
Hayır, kesinlikle geçmez. Verdiği şey, yaygın gelişimsel davranışlar karşısında pratik bir yaklaşım önerisidir. Değerlendirme, tanı ve terapi çocuk ruh sağlığı uzmanının işidir. Davranış çok sık, çok şiddetli ya da yaşına göre beklenmedik biçimde sürüyorsa, ya da çocuğun okul, uyku ve sosyal hayatını etkiliyorsa uzman görüşü alın.
Hayır. Araç davranışa isim takmaz, tanı ihtimali sıralamaz. Anlattığınız olayı yaş dönemi bağlamında ele alır ve ne yapılabileceğine odaklanır. Bir uzmana başvurmanızı gerektirecek işaretler varsa bunu açıkça yazar.
Evet, en çok kullanıldığı durumlardan biri. Yeni kardeş sonrası gerileme davranışları, ilgi paylaşımı, oyuncak kavgaları ve büyük çocuğun "beni sevmiyorsunuz" cümlesi gibi durumlar için ayrı yaklaşımlar verir. Kardeşler arası günlük çatışmaları düzene sokmak için Kardeş Uyumu aracı da vardır.
Yaş aralığını yazdığınızda araç yaklaşımı ona göre değiştirir; ergende sınır koyma dili küçük çocuktan tamamen farklıdır ve tartışma çoğu zaman özerklik üzerinden yürür. Ergenliğe özgü iletişim, gizlilik ve sınır konuları için Ergen İletişimi aracı daha ayrıntılı çalışır.
Formda "anne ve baba farklı tepki veriyor" bilgisini girdiğinizde araç ortak bir çerçeve önerir: hangi kurallarda birlik şart, hangilerinde esneklik sorun değil, çocuğun yanında anlaşmazlık nasıl yönetilir. Ayrı yaşayan ebeveynler için iki ev arasında tutarlılık kurmaya yönelik ayrı bir bölüm üretir.
Aracı, çocuğunuzun adını ve kimlik bilgisini yazmadan kullanabilirsiniz; öneri için yaş ve durum yeterlidir. Anlattığınız olayları kişisel veri içerecek biçimde girmemenizi öneririz. Ailenizle ilgili bilgilerin nasıl saklandığı konusunda ayrıntı için gizlilik metnimize bakabilirsiniz.
Ebeveyn Danışmanı, URİKEM'in Aile & Çocuk setindeki 20 araçtan biri. Aynı işi kolaylaştıran komşuları:
Aboneliğinizi açalım, 500 aracın tamamı ilk günden açık — bu araç da dahil.