Bahçe kurmak bitki almakla değil, hangi bölgenin ne kadar güneş aldığını bilmekle başlar; planı ölçüyle çıkaralım.
Bahçe Planı, bahçenizin ölçülerini, yönünü, gölge kaynaklarını, toprak yapısını ve ayırabileceğiniz bakım vaktini değerlendirerek bölge bölge bir yerleşim planı hazırlayan URİKEM aracıdır. Hangi köşenin gün boyunca kaç saat güneş aldığını hesaba katarak bitki gruplarını yerleştirir; oturma alanı, yürüyüş yolu, sebze bölümü ve gizlilik perdesini birlikte kurgular. Bitkilerin olgun boyutlarını dikkate alır, böylece üç yıl sonra birbirini boğmaz. Aylık 150 TL + KDV'lik Mini paket dahil tüm paketlerde açıktır.
Küçük bahçelerde en yaygın hata, bitkilerin bugünkü boyutlarına göre dikilmesidir. Fidanlıktan 40 cm gelen bir çalı üç yıl sonra iki metreye ulaşır; yan yana dikilen üç fidan zamanla birbirini gölgeler, hava akışını keser ve mantar hastalıklarını davet eder. Planın olgun boyuta göre yapılması, sonradan sökme işini ortadan kaldırır.
İkinci mesele bahçenin kendi ışık haritasıdır. Aynı 50 metrekarelik alanda bir köşe gün boyu güneş alırken, duvar dibi öğleden sonra tamamen gölgede kalır. Komşu binanın, mevcut bir ağacın ya da yüksek duvarın gölgesi hesaba katılmadan yapılan bitki seçimi, güneş sevenleri gölgede zayıflatır, gölge sevenleri de açıkta yakar.
Bahçe Planı işi bölgelere ayırır: oturma alanı nereye kurulacak, yürüyüş yolu nereden geçecek, sebze bölümü hangi köşede olacak, komşu bakışını kesecek perde nereye gelecek. Her bölge için bitki grubu, dikim aralığı ve olgun ölçü verilir. Ayrıca haftada ayırabileceğiniz bakım vakti plana girer; iki saatlik bakım kaldırabilen biri için çim ağırlıklı değil, kuraklığa dayanıklı çok yıllık ağırlıklı bir düzen kurulur.
Aşağıda gerçek bir kullanımdan üretilmiş örnek bir sonuç var. Soldaki forma girilenler, sağdaki aracın ürettiği çıktı.
Bu bahçenin iki belirleyici kısıtı var: killi toprakta su göllenmesi ve haftada yalnızca iki saatlik bakım vakti. İkisi birlikte çim alanını büyük ölçüde eliyor. Çim, sert kışı olan bir bölgede ve su tutan killi toprakta hem yoğun bakım hem de sık yenileme ister; iki saat buna yetmez. Bunun yerine oturma alanı sert zemin, çevresi de kuraklığa dayanıklı çok yıllık bitkilerle kurgulandı.
Su göllenmesi dikimden önce çözülmeli. Killi toprakta göllenen bölgeye dikilen çoğu bitki, kışın kök bölgesinde donan suyla kaybedilir. En pratik çözüm yükseltilmiş yatak: sebze bölümünü zemine değil, 30–40 cm yükseltilmiş bir çerçeveye kurmak hem drenajı çözer hem toprağı ilkbaharda daha erken ısıtır. Süs bitkileri bölümünde ise dikim çukurlarına kaba kum ve organik madde karıştırmak yeterli olur.
Güney bahçe olduğu için ışık bol; asıl kısıt batı duvarının öğleden sonra yarattığı gölge şeridi. Sebze o şeride değil, bahçenin güneydoğu bölümüne yerleştirildi — dut ağacının gölgesi de öğleden sonra doğuya düştüğü için sebze bölümünü etkilemiyor. Batı duvarı dibi ise gölgeye dayanıklı grup için ayrıldı; aynı zamanda komşu bakışını kesen perde bitkileri de bu hatta konumlandı.
Bölge bölge plan
Bitkileri fidanlıktaki boyutlarına göre değil, olgun ölçülerine göre aralayın; ilk iki yıl seyrek görünen bir bahçe, üçüncü yıl doğru sıklığa ulaşır. Sınıra yakın dikilen ağaçlarda kök ve dal komşu parsele geçebileceği için mesafeyi baştan geniş tutun.
Yaklaşık ölçü de iş görür; adımlayarak bile kabaca çıkarabilirsiniz. Ölçüden daha önemlisi yön ve gölge bilgisidir. Bir gün boyunca sabah, öğle ve ikindi saatlerinde bahçenin hangi bölümünün güneşte olduğunu not ederseniz plan belirgin biçimde isabetli olur.
Çim, düzenli biçme, sulama ve yenileme isteyen en yüksek bakımlı seçenektir. Haftada birkaç saatten fazla ayıramıyorsanız ya da suyun pahalı olduğu bir bölgedeyseniz, kuraklığa dayanıklı yer örtücüler, malçlanmış bitki yatakları ve sert zeminler çok daha sürdürülebilir olur. Çocuk oyun alanı gerekiyorsa çim yine de mantıklıdır; o zaman alanı sınırlı tutun.
Basit bir test var: avuç dolusu nemli toprağı sıkın. Elinizde sıkı bir topak oluşuyor ve parmakla bastırınca şerit hâline geliyorsa killi; dağılıp akıyorsa kumlu; nemli tutan ama kolay ufalanan bir yapıdaysa tınlıdır. Killi toprakta organik madde ve kaba kum karıştırmak, kumlu toprakta ise kompost eklemek en pratik düzeltmedir.
Sınıra dikim, kök ve dalların komşu parsele geçmesi nedeniyle uyuşmazlık konusu olabilir ve mesafeler yerel düzenlemelere göre değişir. Plan, sınıra yakın bölgelerde dar taçlı ve kökü yayılmayan türleri tercih eder. Bağlayıcı bir bilgi için belediyenizin imar biriminden ya da bir hukuk danışmanından teyit alın.
Gerekmez, hatta çoğu zaman aşamalı kurmak daha iyi sonuç verir. Önce zemin işleri, drenaj ve yürüyüş yolu gibi kalıcı öğeler yapılır; sonra perde ve çalı hattı, en son çiçek yatakları ve sebze bölümü gelir. Plan bu sırayı bir takvime bağlar, böylece bütçeyi de yayabilirsiniz.
Bahçe Planı, URİKEM'in Bahçe & Bitkiler setindeki 20 araçtan biri. Aynı işi kolaylaştıran komşuları:
Aboneliğinizi açalım, 500 aracın tamamı ilk günden açık — bu araç da dahil.